تمرین صدا برای مداحی برای کسانی که مداحی را به عنوان شغل آینده خودشان انتخاب کرده‌اند، یا به اهل بیت ارادت دارند و می‌خواهند مجالس روضه خوانی و عزاداری را به خوبی گرم کنند ضروری است.
سخنرانی و مداحی از جمله سبک‌های رایج برای مجالس مذهبی در کشورهای اسلامی است و همه ساله افراد زیادی به دلیل تخصصی که در این زمینه کسب کرده‌اند مجالس محرم و سایر مراسم‌های عزاداری را اداره می‌کنند.

در این مطلب تکنوآوا اهمیت صدا در مداحی و نحوه تقویت حنجره و صداسازی مداحی را مورد بررسی قرار داده‌ایم. در صورتی که قصد شروع تمرین مداحی را دارید، با مشاورین تکنوآوا جهت خرید انواع تجهیزات صوتی در ارتباط باشید.

چرا تمرین صدا برای مداحی مهم است؟

صدای رسا و بیان شیوا از الزامات مداحی محسوب می‌شوند و کسانی که می‌خواهند به یک مداح حرفه‌ای تبدیل شوند حتماً باید این موضوع را مد نظر داشته باشند. چون صدای خوش مداح موجب جذب شنوندگان و حضار به سمت مجلس شده و شدت ضربان قلب آن‌ها را بالا می‌برد.

در واقع، این مداح است که با بیان جملات با خوش آواترین لحن موجب می‌شود که چشمه اشک حاضرین در مجلس بجوشد و مجالس عزاداری شور و هیجان مضاعفی داشته باشند؛ بنابراین برای کسانی که می‌خواهند مداح شوند، تقویت صدا و پروش آن یک اصل مهم محسوب می‌شود.

البته باید این موضوع را در نظر داشته باشید که داشتن صدای خوش تا حد زیادی به ژنتیک افراد مختلف بستگی دارد و همه افراد الزاماً خوش‌صدا نیستند؛ اما حتی کسانی که به طور ذاتی خوش‌صدا هستند هم نیز به پرورش و تقویت آن دارند، تا بتوانند از این استعداد خدادادی استفاده کنند.

تمرین‌های صداسازی مداحی

برای اینکه به یک مداح حرفه‌ای تبدیل شوید و مراسم‌هایی که در آن‌ها حضور دارید باشکوه برگزار شوند، لازم است تمرین صدا برای مداحی را جدی بگیرید و طبق اصولی که برای تقویت صدای مداحان ارائه شده حنجره خودتان را آماده کنید. در ادامه برخی از تمرین‌های کاربری آموزش صداسازی برای مداحی را جهت شناخت بیشتر ارائه کرده‌ایم.

تمرین قوی کردن حنجره

اغلب افراد تصور می‌کنند که قوی کردن حنجره به معنای بلند صحبت کردن یا فریاد زدن است، در صورتی که در این تمرین فرد یاد می‌گیرد که چگونه بنیه صدای خودش را قوی کند و حنجره قدرتمندی برای اجرای برنامه‌های مداحی داشته باشد. قوی کردن حنجره به مداحان کمک می‌کند تا مدت طولانی با تن صداهای مختلف مداحی را انجام دهند، بدون اینکه حنجره آن‌ها از کار بیفتند و صدایشان گرفته و خش‌دار شود.

مداحانی که حنجره قوی و بنیه جسمانی خوبی دارند می‌توانند کل یک مراسم را به تنهایی اداره کنند و از ابتدای شروع مراسم تا انتهای آن شور بالای مجلس را با مداحی حرفه‌ای خودشان حفظ می‌کنند.
با توجه به اینکه برای قوی کردن حنجره لازم است که فرد تنفس صحیح و با کیفیتی داشته باشد، اولین تمرین قوی کردن حنجره با تمرینات تنفسی شروع می‌شود. در اولین قدم از این تمرین لازم است که محیطی ساکت و آرام را برای تقویت حنجره خودتان انتخاب کنید. سپس باید عضلاتتان را شُل کرده و نفس عمیقی بکشید. بعد از آن باید در پایین‌ترین پرده، حرف ((آ)) را به صورت ممتد و کشیده ادا کنید و تا حدی این کار را ادامه دهید تا بازدمتان تمام شود. دوباره باید ریه‌هایتان را از هوا پُر کرده و موقع بازدم به صورت کشیده ((آ)) را بگویید. لازم است این کار را تا پنج دقیقه به طور مداوم تکرار کنید، تا حنجره‌تان خوب گرم شود.

این تمرینات را باید به صورت پیوسته و بدون عجله انجام دهید تا به مرور حنجره‌تان قوی شود. در هر مرحله از تمرین صدا برای مداحی متوجه سوزش گلو یا خراشیدگی صدایتان شدید، لازم است که تمرین را برای مدتی متوقف کنید، تا تارهای صوتی‌تان دچار آسیب‌دیدگی نشوند.

تمرین پرحجم کردن صدا

صداهای پر حجم به صداهایی گفته می‌شود که وقتی فردی در یک اتاق مداحی را انجام می‌دهد، صدای او از تمام نقاط با کیفیت یکنواخت به گوش می‌رسد. اگر صدای مداحان حرفه‌ای را شنیده باشید، به وضوح این موضوع را احساس خواهید کرده که صدایشان نسبت به افراد معمولی حجم بیشتری دارد و به راحتی می‌توانند با کمک یک میکروفون حرفه‌ای صدای خودشان را به گوش تمام افراد حاضر در هیئت برسانند.

بیشتر بخوانید: سیستم صوتی هیئت

صداهای حجم دار به عنوان «صدای زنگ‌دار» یا «صدای محزون» نیز شناخته می‌شوند و آوای حزن‌انگیز مداحانی که صدای حجیمی دارند، تمام کسانی که در مجلس هستند را تحت تأثیر قرار می‌دهد و چشمه اشک آن‌ها را به جوشش درمی‌آورد.

براى زنگ دار شدن صدایتان لازم است که عضلاتتان را شل کرده و در حالت نشسته قرار بگیرید. سپس باید کلماتی مانند ((سنگ، هَنگ، زَنگ،…)) که به ((نْگ)) ختم می‌شوند را با آهنگي تو دماغی، با مسدود کردن دهان با زبان و به صورت کشیده بیان کنید. بعد از آن باید به حنجره و گلوی خودتان استراحت داده و این بار حرف ((ر)) را به صورت مستمر و کشیده ((ر، ر، ر،…)) ادا کنید.

در قدم بعدی باید ریه‌ها و شکم را از هوا پر کنید، به نحوی که شکم کاملاً بیرون بیاید. سپس در حالى که صدا را از دهانتان خارج می‌کنید، باید آهسته و پیاپی آواهای ((آه، آه، اوه، اوه، آیه ….)) را ادا کنید. حتماً به این موضوع توجه داشته باشید که هر چقدر هوا آهسته‌تر و کندتر از شش‌هایتان خارج شود، حجم دادن به صدا بهتر خواهد بود و تکرار این تمرین صدا برای مداحی می‌تواند به رساتر شدن صدایتان کمک کند.

پس از آماده شدن حنجره می‌توانید یک شعر را موقع تمرین صدا برای مداحی انتخاب کرده و ابتدا با صداى زیر و از نوک زبان و سپس با صداى بم و از ته زبان آن را بخوانید. با این روش می‌توانید حجم صدای خودتان را به مرور افزایش دهید.

نکات مهم تمرین صدا برای مداحی

هر اندازه آهنگسازی مداحی را بهتر انجام دهید می‌توانید صدای خودتان را بم‌تر و وسیع‌تر کرده و مداحی‌هایتان را با کیفیت بالاتری انجام دهید. در ادامه برخی از نکاتی که موقع تقویت صدا برای مداحی باید در نظر داشته باشید را جهت شناخت بیشتر ارائه کرده‌ایم.

• تمرینات صداسازی مداحی را باید روزي يک يا دو بار و حداقل به مدت يک ماه انجام دهید.
• پس از انجام تمرین لازم است که کشش هر نت (1 تا 2 دقيقه) را کم کرده و به سرعت اجرا نت‌ها اضافه کنید.
• صدایتان را درجه به درجه افزایش دهید و از عجله کردن برای افزایش قدرت صدایتان پرهیز کنید.
• حتماً صدایتان را قبل از هر تمرین گرم کنید، تا به حنجره فشار وارد نشود.
• برای مسلط شدن به تکنیک‌های مداحی و تک خوانی در مجالس لازم است که تمریناتتان را مرتب انجام دهید و بین آن‌ها وقفه نداشته باشید.

سخن پایانی

صدای مداحان با افراد معمولی متفاوت است و همین موضوع موجب تاثیرگذاری نوحه‌های مداحی روی شنوندگان می‌شود. در این مطلب برخی از تکنیک‌ها و فنونی که موقع تمرین مداحی باید در نظر داشته باشید را جهت شناخت بیشتر ارائه کرده‌ایم.
برای اینکه با کیفیت بالایی تمرین صدا برای مداحی را انجام دهید، پیشنهاد می‌کنیم تجهیزات صوتی مانند باند اکتیو را با کمک مشاورین تکنوآوا تهیه کرده و صدای خودتان را ضبط کرده و گوش کنید. با این روش می‌توانید مشکلاتتان را شناسایی کرده و برطرف کنید و به یک مداح حرفه‌ای تبدیل شوید.